L’Imposta sul Valore Aggiunto (I.V.A.)
IVA jest podatkiem od wartości dodanej, aplikowanym w każdej fazie produkcji i wymiany lub sprzedaży towarów lub usług. Naliczany jest od każdego towaru i usługi i w zależności od liczby etapów produkcji jego wysokość jest różna. Każdy towar lub usługa w fazie produkcji lub wymiany, nabiera wartości, która zostaje dodana do wartości, którą towar posiadał przed każdą fazą, zaczynając od produkcji, a kończąc  w chwili sprzedaży go ostatecznemu odbiorcy.
Tego rodzaju podatek stosowany jest w ponad 60 krajach.

Stawka podstawowa podatku od towarów i usług wynosi 21%. Na wybrane produkty i usługi obowiązują niższe stawki tego podatku. Stawką zredukowaną 10% objęte są usługi telekomunikacyjne państwowe, tekstylia, obuwie, transport pasażerski, usługi hotelowe. Stawka super zredukowana 4% nałożona jest na niektóre artykuły spożywcze, produkty farmaceutyczne, wyposażenie medyczne, a stawka zerowa obejmuje transport publiczny, aparaty ortopedyczne, usługi medyczne i stomatologiczne.

Osoby, które chcą prowadzić działalność gospodarczą, która przewiduje stosowanie podatku IVA, muszą w przeciągu 30 dni od rozpoczęcia działalności, poprosić o przyznanie numeru  PARTITA IVA w Agenzia delle Entrate.

Wraz z przyznaniem PARTITA IVA zostaje przypisany 11-to cyfrowy kod, który identyfikuje podatnika, prowadzoną przez niego działalność oraz numer kontrolny.

Wszelkie informacje o przyznaniu PARTITA IVA dostępne są na stronie Agenzia delle Entrate (www.agenziaentrate.gov.it) lub u księgowego.

W zależności od tego, czy działalność wykonywana jest przez osobę fizyczną, czy spółkę, należy złożyć odpowiedni wniosek o przyznanie PARTITA IVA.
Formularz AA9/10 ma zastosowanie do osób fizycznych (firm indywidualnych i pracowników zatrudnionych na zasadzie samozatrudnienia).
Formularz AA7/10 ma zastosowanie do innych podmiotów (spółek, stowarzyszeń, instytucji).

Formularz AA9/10. Pracownicy zatrudnieni na zasadzie samozatrudnienia i firmy indywidualne
Oświadczenie o rozpoczęciu działalności musi być zredagowane na formularzu AA9/10, który dostępne jest w formie elektronicznej, nieodpłatnie, może go znaleźć na stronie internetowej http://www.agenziaentrate.gov.it/, pod hasłem Modulistica – altri modelli oraz na stronie Ministerstwa Gospodarki i Finansów (www.finanze.gov.it.).
Ten sam rodzaj formularza stosowany jest do przedstawienia oświadczenia o rozpoczęciu działalności, ewentualnych zmianach danych i zakończeniu działalności.

W jaki sposób należy złożyć wniosek?
Oświadczenie o podjęciu działalności może zostać złożone osobiście lub przesłane do jakiegokolwiek terenowego urzędu Agenzia delle Entrate.
a) Jeżeli jest składane osobiście, zainteresowany (podatnik) winien złożyć dwa egzemplarze oświadczenia (osobiście lub przez pełnomocnika posiadającego upoważnienie). Musi posiadać dokument tożsamości. Jeżeli oświadczenia dokonuje pełnomocnik, oprócz swojego dokumentu tożsamości musi posiadać również dokument mocodawcy lub fotokopię dokumentu.
b) Można je złożyć za pośrednictwem poczty, w jednym egzemplarzu. Należy go wysłać przesyłką poleconą z dołączonym fotokopią dokumentu tożsamości. Datę wysyłki pisma poleconego uznaje się za dzień złożenia oświadczenia (należy zachować potwierdzenie wysyłki).
c) Oświadczenie można również złożyć drogą elektroniczną. Uznaje się je za złożone w dniu, w którym zakończyło się postępowanie, mające na celu elektroniczny przekaz oświadczenia do Agenzia delle Entrate, zaś dowodem złożenia oświadczenia jest informacja potwierdzająca otrzymanie oświadczenia przez Agenzia delle Entrate.
d) Można je złożyć w biurze rejestru izby handlowej (Ufficio del Registro delle Imprese presso le Camera di Commercio Industria Artigianato Agricoltura). Dotyczy to wyłącznie podmiotów, które mają obowiązek zarejestrowania działalności w rejestrze firm lub rejestrze REA (Repertorio delle notizie economiche e amministrative – Wykaz Gospodarczo-Administracyjny) – patrz „Rejestracja przedsiębiorstw”. W przypadku osób fizycznych do oświadczenia należy również dołączyć uwierzytelniony odpis aktu utworzenia spółki lub umowy spółki; w przypadku spółek kapitałowych należy dołączyć uwierzytelniony odpis aktu utworzenia spółki lub jej statutu.

Comunicazione Unica
Od 1 kwietnia 2010 roku składanie dokumentów w formie elektronicznej jest obowiązkowe. Nowa procedura elektroniczna przewiduje wykorzystanie nieodpłatnego oprogramowania pod nazwą: „ComUnica Impresa” (lub tylko ComUnica), stanowiącego przewodnik dla użytkownika do wypełnienia we właściwy sposób wszystkich dokumentów związanych z powstaniem spółki, (a także zmianami w toku jej prowadzenia czy wykreślenia z rejestru). Tak sporządzone oświadczenie (comunicazione) jest ważne dla celów podatkowych, ubezpieczeniowych i odszkodowawczych. Po opatrzeniu go podpisem elektronicznym, zostaje następnie przesłane do rejestru firm we właściwej izbie handlowej, która przekazuje je dalszym zainteresowanym instytucjom: urzędowi skarbowemu, zakładowi ubezpieczeń społecznych i zakładowi ubezpieczeń z tytułu wypadków.
Na stronie Registro delle imprese (www.registroimprese.it) można znaleźć wszelkie informacje, potrzebne do wysłania Comunicazione Unica.

W jaki sposób wypełnić formularz?
Formularz podzielony jest na cztery części, krótko mówiąc, należy podać: datę rozpoczęcia działalności, dane osoby składającej oświadczenie i ewentualnie nazwę firmy indywidualnej; adres siedziby lub biura; opis działalności oraz wielkość zakładanej produkcji (jeżeli chodzi o wielkość zakładanej produkcji, nie muszą jej wypełniać osoby, które korzystają ze specjalnych systemów rozliczeń, jak w przypadku tzw. contribuenti minimi); adres przechowywania ksiąg rozrachunkowych, adres zameldowania.

Formularz AA7/10. Inne podmioty (spółki, stowarzyszenia, instytucje).
Oświadczenie o rozpoczęciu działalności musi być zredagowane na formularzu AA9/10, który dostępne jest w formie elektronicznej, nieodpłatnie, może go znaleźć na stronie internetowej (www.agenziaentrate.gov.it), pod hasłem Modulistica – altri modelli oraz na stronie Ministerstwa Gospodarki i Finansów (www.finanze.gov.it.).

Comunicazione Unica
Od 1 kwietnia 2010 roku składanie dokumentów w formie elektronicznej jest obowiązkowe. Nowa procedura elektroniczna przewiduje wykorzystanie nieodpłatnego oprogramowania pod nazwą: „ComUnica Impresa” (lub tylko ComUnica), stanowiącego przewodnik dla użytkownika do wypełnienia we właściwy sposób wszystkich dokumentów związanych z powstaniem spółki, (a także zmianami w toku jej prowadzenia czy wykreślenia z rejestru). Tak sporządzone oświadczenie (comunicazione) jest ważne dla celów podatkowych, ubezpieczeniowych i odszkodowawczych. Po opatrzeniu go podpisem elektronicznym, zostaje następnie przesłane do rejestru firm we właściwej izbie handlowej, która przekazuje je dalszym zainteresowanym instytucjom: urzędowi skarbowemu, zakładowi ubezpieczeń społecznych i zakładowi ubezpieczeń z tytułu wypadków.
Na stronie Registro delle imprese (www.registroimprese.it) można znaleźć wszelkie informacje, potrzebne do wysłania Comunicazione Unica.

Wniosek musi zostać złożony w przeciągu 30 dni od momentu rozpoczęcia działalności.
We wniosku należy podać: datę rozpoczęcia działalności, numer codice fiscale, dokładną nazwę firmy; adres siedziby; adres przechowywania ksiąg rozrachunkowych, adres zameldowania oraz dokładne dane przedstawiciela ustawowego (rappresentante legale) lub wspólnik kierujący spółką (socio amministratore).

Formularz ANR/3. Podmioty nie posiadające stałego zamieszkania na terenie Włoch
Podmioty nie posiadających stałego miejsca zamieszkania na terenie Włoch, które dla celów podatkowych zamierzają uzyskać partita IVA, muszą wypełnić formularz ANR/3.

Stranieri in Italia