Thursday, Sep 18th

08:52:50 AM GMT

Grzybicze zapalenie pochwy

Ocenia się, że około 75% kobiet, przynajmniej raz w życiu, przechodzi grzybicze zapalenie pochwy, które w 40% staje się przewlekłym. W większości przypadków ta choroba przebiega łagodnie i nie powoduje  groźnych dla zdrowia powikłań, ale ze względu na wysoka częstotliwość występowania oraz duże ryzyko nawrotów stanowi istotny problem ginekologiczny.

Objawy choroby i diagnoza
Typowymi objawami grzybicy pochwy są świąd i pieczenie w okolicy sromu oraz typowe białe, serowate upławy. Czasami pojawiają się zaczerwienienie i obrzęk oraz linijne pęknięcia błony śluzowej i skóry sromu. Przy przewlekłych zakażeniach, dolegliwości są niestałe i mniej dokuczliwe: upławy nie muszą być obecne, a często dominują objawy ze strony układu moczowego. Rozpoznanie grzybiczego zapalenia sromu i pochwy ustala się na podstawie zmian uwidocznionych w trakcie badania ginekologicznego.

Ważne jest określenie pH pochwy i badanie mikroskopowe wydzieliny pobranej ze ścianek. Grzybice można pomylić z zapaleniem bakteryjnym i infekcją spowodowaną przez Trichomonas. Z tego powodu, każdej kobiecie z zapaleniem pochwy, a szczególnie w przypadkach nawracających, w celu potwierdzenia diagnozy, ginekolog powinien wykonać wymaz, aby upewnić się co do czynnika wywołującego. Wymaz pozwala także na wykonanie antybiogramu, czyli identyfikacji leków, na które wyhodowany grzyb jest naprawdę wrażliwy, unikając w ten sposób ewentualnych niepowodzeń w leczeniu.

Co wywołuje tę chorobę?
Za chorobę odpowiedzialny jest grzyb z grupy drożdżaków: Candida. Najczęściej diagnozowany jest gatunek Candida albicans, ale spotyka się również: Candida tropicalis, kefyr, glabrata lub krusei. Do zakażenia grzybiczego dochodzi zwykle na drodze wewnętrznej, czyli przez grzyby już bytujące w organizmie, tak w pochwie jak i w jelicie, które przerywają bariery obronne organizmu i wywołują stan infekcji.

Co chroni przed infekcją?
Pochwa jest doskonałym miejscem do bytowania wielu mikroorganizmów. Flora bakteryjna zdrowej kobiety składa się z pałeczek kwasu mlekowego oraz innych bakterii powszechnie uznawanych za chorobotwórcze. U około 20% całkowicie zdrowych kobiet, w wydzielinie pochwy znajdują się również grzyby.

Pałeczki kwasu produkują kwas mlekowy, powodując zakwaszenie środowiska, co zapobiega nadmiernemu namnożeniu się innych bakterii. Zachwianie równowagi między florą bakteryjną pochwy i układem immunologicznym oraz pojawienie się postaci nie przetrwalnikowych grzybów, powoduje infekcje. Komórki Candida mnożą się, niszczą właściwe pH pochwy i zmieniają florę bakteryjną, powodując wspomniane wyżej objawy.

Czynniki sprzyjające rozwojowi choroby
Bodźcem do nadmiernego rozwoju grzybów jest przede wszystkim obniżenie odporności, wynikające ze zmniejszenia aktywności układu odpornościowego. Korzystnym środowiskiem dla rozwoju grzyba jest wysokie stężenie cukru we krwi i dlatego u diabetyczek grzybica pochwy występuje częściej. Duże ryzyko jest też u kobiet otyłych lub leczących się sterydami. Ważne są czynniki mechaniczne, tj. ciasne ubranie i nieprzepuszczalna dla powietrza bielizna, które zwiększając wilgotność i temperaturę, stwarzają korzystne warunki dla rozwoju drożdżaków. Wystąpienie infekcji grzybiczej pochwy często związane jest z antybiotykami stosowanymi z powodu innych zakażeń. Możliwą przyczyną nawrotów zapalenia pochwy jest przeniesienie zakażenia z okolicy odbytu, gdzie często bytują grzyby. Rzadko dochodzi do infekcji wskutek korzystania ze wspólnych ręczników, publicznej toalety czy na basenie. Również stosunki seksualne nie są najczęstszym źródłem zakażenia. Potwierdza to obecność w organizmie zarodników, które są nieszkodliwe i nie wywołują choroby. Grzybicze zapalenie pochwy pojawia się wtedy, kiedy pod wpływem wymienionych poniżej czynników, zarodniki grzybów, zaczynają przybierać formy inwazyjne.

Jak leczyć i zapobiegać grzybiczym zapaleniom pochwy?
Leczenie typowego grzybiczego zapalenia pochwy jest dość proste i wymaga stosowania dopochwowych środków przeciwgrzybiczych. Zwykle po krótkiej kuracji objawy znikają, ale przedwczesne odstawienie leków, powoduje ich powrót. Dlatego też leki musza być stosowane odpowiednio długo. Sugerowane są klotrimazol, flukonazol, ketokonazol i kwas borowy. Większym problemem terapeutycznym jest leczenie nawrotów wymagających jednoczesnego stosowania środków doustnych. Chcąc zmniejszyć ryzyko wystąpienia zakażeń, niezwykle istotne jest postępowanie profilaktyczne: jednoczesne leczenie partnera seksualnego, leczenie stanów zmniejszających odporność organizmu i profilaktyczne stosowanie leków przeciwgrzybiczych podczas antybiotykoterapii. Bardzo ważna jest odpowiednia higiena krocza, poprzez podmywanie miejsc intymnych przy użyciu mydła glicerynowego i preparatów na bazie kwasu borowego. Należy unikać syntetycznej, ciasnej bielizny, a także przegrzania lub przemarznięcia dolnych partii ciała i zastąpić tampony dopochwowe zwykłymi podpaskami.

Katarzyna Litwicka
lekarz ginekolog


Joomla Templates and Joomla Extensions by ZooTemplate.Com